Bestuursakkoord Klimaatadaptatie getekend

Bestuursakkoord Klimaatadaptatie getekend

Overheden op alle niveaus maken de komende jaren in totaal 600 miljoen euro beschikbaar om Nederland weerbaarder te maken tegen de gevolgen van klimaatverandering. Gemeenten, waterschappen, provincies en Rijk tekenden daarvoor op 20 november het Bestuursakkoord Klimaatadaptatie.

"We hadden al afspraken gemaakt in het Deltaprogramma", stelt onze wethouder Ed Anker, "maar met dit Bestuursakkoord Klimaatadaptatie worden er nu echt middelen aan gekoppeld. Samen met onze partners gaan gemeenten ervoor: stresstesten uitvoeren, in gesprek gaan met de omgeving en aan het werk." Ed Anker tekende namens de VNG commissie Ruimte, Wonen en Mobiliteit.

Minister van Nieuwenhuizen: "Dit is echt een aan-de-slag-akkoord. Het is belangrijk dat er nu al extra stappen worden gezet om onze straten, tuinen en leefomgeving anders in te richten tegen de gevolgen van klimaatverandering. Dat dit nodig is, heeft het afgelopen jaar van weerextremen laten zien. Water was schaars door de droogste en warmste zomer in veertig jaar. Op andere momenten liepen straten en huizen juist onder water door hevige regenbuien."

De uitzonderlijk hete, droge zomer van 2018 past in een trend: ons klimaat verandert. We krijgen te maken met meer én grotere weersextremen, zoals hevige regenbuien, overstromingen, hittegolven en perioden van droogte. Onderzoek van Deltares laat zien dat de schade door regenval en droogte in steden kan oplopen tot circa 71 miljard euro in de periode tot 2050 – als er geen extra maatregelen worden genomen. Voorbeelden van zulke maatregelen zijn de aanleg van stedelijk groen, verbetering van waterafvoer en inrichting van plekken voor wateropslag.

Het nieuwe Bestuursakkoord  werd namens het Rijk ondertekend door minister Cora van Nieuwenhuizen van Infrastructuur en Waterstaat, en door de Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG), de Unie van Waterschappen (UvW) en het Interprovinciaal Overleg (IPO). Met de ondertekening geven deze partijen een impuls aan de aanpak van klimaatadaptatie en de uitvoering van de maatregelen zoals afgesproken in het Deltaplan Ruimtelijke adaptatie. Daarvoor is 300 miljoen euro beschikbaar vanuit het Rijk, plus een even groot bedrag vanuit de decentrale overheden.

Het Bestuursakkoord bevat zeven ambities voor een waterrobuuste en klimaatbestendige inrichting van Nederland: 

  1. Kwetsbaarheid in beeld brengen;
  2. Risicodialoog voeren en strategie opstellen;
  3. Uitvoeringsagenda opstellen;
  4. Meekoppelkansen benutten;
  5. Stimuleren en faciliteren.
  6. Reguleren en borgen;
  7. Handelen bij calamiteiten.

Op basis van stresstesten brengen gemeenten, waterschappen en provincies uiterlijk in 2020 de opgaven voor ruimtelijke adaptatie in beeld, en bepalen zij de noodzakelijke maatregelen voor een klimaatbestendige en waterrobuuste inrichting. Dat moet resulteren in regionale uitvoeringsagenda´s. Vanaf 2019 stelt het Rijk al geld beschikbaar om decentrale overheden te ondersteunen bij de aanpak van ruimtelijke adaptatie. Voor procesondersteuning, kennisontwikkeling, kennisdeling en pilots is 26,7 miljoen euro gereserveerd. De eerste adaptatieprojecten waar het Rijk aan bijdraagt, gaan in 2019 van start.

In Zwolle zijn we sinds vorig jaar al volop bezig met de strategie waarin de stresstesten worden verwerkt in een storymap, een instrument dat straks beschikbaar komt. En waarin je niet alleen snel kunt zien welke plekken in de stad kwetsbaar zijn voor extreem weer. Met het instrument worden ook handreikingen gedaan hoe we daar de komende jaren verder aan gaan werken. Het zijn de puzzelstukken voor de toekomst, die samen een groenblauwe structuur vormen die onze stad kllimaatrobuust gaat maken maar ook nog aantrekkelijker, wat betreft leefklimaat, sociaal-economisch en op tal van andere gebieden zoals gezondheid, mobiliteit, etc.

Extreem weer en watercrises vormen wereldwijd een bedreiging. Naast de extra impuls voor klimaatadaptatie in Nederland heeft minister Van Nieuwenhuizen ook het initiatief genomen voor de Global Commission on Adaptation, die vorige maand van start ging. Volgend jaar presenteren de voorzitters Ban Ki-Moon (voormalig SG Verenigde Naties), Bill Gates en Kristalina Georgieva (ceo Wereldbank) tijdens de VN Klimaattop in New York een actieprogramma om kwetsbare gebieden in de wereld weerbaarder te maken.

Nederland is in 2020 gastland voor een grote internationale Climate Adaptation Action Summit, gericht op uitwisseling van kennis en expertise rondom klimaatadaptatie. Tijdens deze Summit is een speciale rol weggelegd voor de Global Commission on Adaptation, die zal laten zien wat ze al bereikt heeft en nog gaat doen.